Winslow Homer (1897) - Denizde Bir Işık

Winslow Homer, uzun kariyeri boyunca kadınların, merak uyandıran ışık oyunlarının veya en çok da, yaşlandıkça Atlantik Okyanusu'nun yer aldığı tablolar yaptı. Bazen bu ilgi alanlarını birleştirdi. Her üç temayı da barındıran son eserlerinden biri olan "Denizde Bir Işık"ta Homer, en muammalı tablolarından birini yaratmış.

Homer, görünen o ki basit bir sahne sunuyor. Bir kadın, oltayla birlikte omzunda şamandıralar taşıyarak kayalık bir sahilde yürüyor. Arkasındaki suda ışık parıldarken, sağ tarafta havada bir martı süzülüyor. Detaylar belirlenebiliyor. Mekanın, Homer'ın 1884'ten beri güneye, Saco Körfezi'ne bakan evi Prout's Neck, Maine olduğu kanıtlanmış; kayalar da sık sık balık tuttuğu yerler. Model, daha önce de poz vermiş yerel bir kadın olan Ida Meserve Harding'di. Yine de bu gerçek detaylar, tabloyu aydınlatmaya pek yaramıyor.

Bir gizem var. Kadının dikkatini bir şey çekmiş, tam adım atarken durup omzunun üzerinden geri bakmasına neden olmuş – belki de martıyı yuvasından kaldırıp uzaklara uçuran ne ise onun çıkardığı bir ses. İzleyicinin de onun bakışını takip etmesini önerircesine Homer, tablonun anlatısal odağını sahnenin sağ kenarının biraz ötesindeki bir noktaya taşıyor.

Eserde rahatsız edici başka bir unsur daha var. Hava nasıl? Günün hangi saati? Bazı ilk yazarlar, tablonun "soğuk ama keskin beyaz kış güneşi" gösterdiğini düşünmüş. Diğerleri içinse "gece denizinin güzel bir resmi"ydi. Günümüz izleyicileri de bundan daha az bölünmüş değil. Homer sık sık gözlemlerine sadık kaldığını ilan ederdi: "Şeyi dikkatlice seçtiğimde, göründüğü gibi resmederim." Yine de yıllar boyunca Homer'ın tablolarına yapılan taban tabana zıt okumalar, onun gerçeklerinin ne denli kaçıcı olduğunu, onları canlı tutan ve bir tablonun anlamındaki izleyicinin payını öne çıkaran görünürde kasıtlı bir muğlaklığı ortaya koyuyor.